برای بسیاری از افراد این تصور وجود دارد که بارش باران باعث کاهش بازدهی پنلهای خورشیدی شده و تولید انرژی را مختل میکند. هرچند درست است که ابرهای سنگین نور مستقیم خورشید را کاهش میدهند، اما باران نقش پیچیدهتری در عملکرد پنلهای خورشیدی دارد و علاوه بر چالشها، مزایای غیرمنتظرهای نیز به همراه میآورد.
در این مطلب بررسی میکنیم که بارندگی چگونه بر عملکرد و تولید انرژی پنلهای خورشیدی تأثیر میگذارد و چه اقداماتی میتوانید برای بهینهسازی سیستم خود در شرایط مرطوب انجام دهید.
آیا باران بازدهی پنل خورشیدی را کاهش میدهد؟
بارش باران میتواند از چند جهت بر بازدهی پنلهای خورشیدی اثر بگذارد. هنگام بارندگی، ابرها نور مستقیم خورشید را مسدود میکنند و شدت نوری که به پنلها میرسد کاهش مییابد. این موضوع میتواند باعث افت موقت تولید انرژی شود، زیرا پنلهای خورشیدی برای تولید برق به نور خورشید وابستهاند. میزان این کاهش به عواملی مانند تراکم ابرها، زاویه نصب پنل و نوع فناوری خورشیدی مورد استفاده بستگی دارد.
با این حال، پنلهای خورشیدی مدرن طوری طراحی شدهاند که در شرایط نور پراکنده (مانند هوای ابری) نیز عملکرد داشته باشند. هرچند میزان تولید انرژی در چنین شرایطی به اندازه یک روز آفتابی نخواهد بود، اما همچنان امکان تولید برق وجود دارد. برخی پنلهای با راندمان بالا بهطور خاص برای جذب حداکثری انرژی در شرایط کمنور مهندسی شدهاند.

اندازهگیری تأثیر باران بر انرژی خورشیدی
- هوای ابری: در پوشش ابری سبک، تولید انرژی ممکن است بین ۱۰ تا ۲۵ درصد کاهش یابد و در شرایط ابری سنگین این کاهش میتواند تا ۵۰ درصد برسد.
- شدت باران: باران سبک نسبت به آسمان تیره و طوفانی تأثیر کمتری بر تولید انرژی دارد.
درک این متغیرها به صاحبان خانه و کسبوکارها کمک میکند تا نوسانات تولید انرژی را پیشبینی کرده و برنامهریزی مناسبی داشته باشند.
مزایای باران برای پنلهای خورشیدی
اگرچه باران ممکن است در نگاه اول یک مانع به نظر برسد، اما در واقع مزایایی برای نگهداری و عملکرد بلندمدت پنلهای خورشیدی دارد.
۱. تمیزکاری طبیعی
یکی از مهمترین مزایای باران، تمیز کردن طبیعی پنلهاست. گردوغبار، آلودگی و فضولات پرندگان میتوانند به مرور روی سطح پنل جمع شوند و با ایجاد یک لایه مانع، بازدهی را کاهش دهند. باران مانند یک عامل پاککننده طبیعی عمل کرده و این آلودگیها را میشوید، در نتیجه پس از پایان بارندگی، جذب نور بهتر و بازدهی بالاتری حاصل میشود.
۲. تنظیم دما
باران میتواند به خنک شدن پنلهای خورشیدی کمک کند. دمای بالا بازدهی سلولهای خورشیدی را کاهش میدهد؛ پدیدهای که به «اثر ضریب دمایی» معروف است. خنک شدن پنلها در زمان بارندگی میتواند این اثر را کاهش داده و عملکرد بهینهتری فراهم کند.
در نورسان انرژی بخوانید:
خرید پنل خورشیدی با بهترین قیمت و ضمانت اصالت | پنل خورشیدی چیست؟
۳. مزایای زیستمحیطی
باران بهطور غیرمستقیم نیز به سیستمهای انرژی تجدیدپذیر کمک میکند، زیرا منابع آبی مورد نیاز سایر فناوریها مانند نیروگاههای برقآبی را تأمین میکند. این همافزایی میان فناوریهای تجدیدپذیر، رویکردی متعادلتر برای تولید انرژی پایدار ایجاد میکند.
عملکرد پنلهای خورشیدی در روزهای ابری و بارانی
پنلهای خورشیدی تنها از نور مستقیم استفاده نمیکنند؛ بلکه میتوانند از نور پراکنده نیز انرژی تولید کنند. بنابراین حتی در روزهای ابری و بارانی نیز تولید برق ادامه دارد، هرچند در سطحی پایینتر.
پنلهای خورشیدی قادر به جذب نور پراکندهای هستند که در شرایط ابری در جو پخش میشود. اگرچه این نور نسبت به نور مستقیم کارایی کمتری دارد، اما همین قابلیت باعث میشود پنلها حتی در آسمان خاکستری نیز فعال بمانند.

راهکارهای ذخیرهسازی انرژی
در دورههای طولانی بارندگی، استفاده از سیستمهای ذخیرهسازی مانند باتریهای خورشیدی بسیار ارزشمند است. این باتریها انرژی مازاد تولیدشده در روزهای آفتابی را ذخیره کرده و در زمان کاهش تولید مورد استفاده قرار میدهند. با ادغام باتری در سیستم خورشیدی، میتوان تأمین انرژی پایدارتری داشت.
نگهداری پنلهای خورشیدی در مناطق پرباران
برای حفظ کارایی و دوام پنلها در مناطق با بارندگی زیاد، نگهداری مناسب ضروری است.
- بازرسی منظم: پنلها را بهطور دورهای بررسی کنید تا از نبود آسیب، تجمع آلودگی یا آب ایستاده اطمینان حاصل شود.
- تنظیم زاویه نصب: زاویه مناسب نصب باعث میشود آب باران بهخوبی تخلیه شود و از جمع شدن آب جلوگیری گردد.
- استفاده از پنلهای باکیفیت: پنلهای پریمیوم عملکرد بهتری در شرایط مختلف آبوهوایی دارند و معمولاً دارای گارانتیهای قویتری هستند.
- پایش تولید انرژی: استفاده از سیستمهای مانیتورینگ به شناسایی سریع افت عملکرد کمک میکند.
انتظار چه میزان تولید انرژی در هوای بارانی را داشته باشیم؟
میزان تولید در هوای بارانی به عوامل مختلفی بستگی دارد:
- نوع پنل: پنلهای مونوکریستال معمولاً در شرایط کمنور عملکرد بهتری نسبت به پلیکریستال دارند.
- موقعیت جغرافیایی: مناطقی با بارندگی زیاد اما روزهای آفتابی متناوب (مانند اقلیمهای گرمسیری) همچنان گزینه مناسبی برای نصب سیستم خورشیدی هستند.
- طراحی سیستم: استفاده از باتری و تجهیزات کممصرف میتواند بهرهوری سیستم را در هوای بارانی افزایش دهد.
تغییرات فصلی
در مناطقی با فصلهای بارانی مشخص، باید انتظار کاهش تولید انرژی در این دورهها را داشت. استفاده از برق شبکه یا ژنراتور بهعنوان منبع پشتیبان میتواند اطمینان بیشتری فراهم کند.
بارش باران اغلب در مورد پنلهای خورشیدی به اشتباه درک میشود. هرچند ممکن است بهطور موقت تولید انرژی را کاهش دهد، اما مزایایی مانند تمیزکاری طبیعی و خنکسازی میتواند در بلندمدت به افزایش کارایی و دوام سیستم کمک کند. با شناخت دقیق عملکرد پنلها در هوای بارانی و رعایت اصول نگهداری، میتوان در تمام طول سال بیشترین بهره را از انرژی خورشیدی برد.
منبع: Montel