انرژیهای تجدیدپذیر در حال نجات محصولات کشاورزی از فساد و هدررفت هستند. وقتی در آشپزخانه مشغول خرد کردن سبزیجات هستیم، کمتر به این فکر میکنیم که کشاورزان برای رساندن این محصولات به دست ما با چه چالشهایی روبهرو شدهاند؛ از خشکسالی، گرمای شدید و سیل گرفته تا فقر و هزینههای سرسامآور سوخت. حتی اگر بتوانند محصولی سالم و باکیفیت تولید و برداشت کنند، برای رسیدن آن به بازار و مصرفکننده باید در شرایط خنک و مناسب نگهداری شود. ممکن است همه کارها را در مزرعه بهدرستی انجام دهید، اما اگر محصول بهخوبی نگهداری نشود، هم محصول را از دست میدهید و هم درآمدتان را.
با وجود اینکه هنوز تهدیدهای دیگری وجود دارند، یک کشاورز کنیایی به نام ایوون دیگر نگران خراب شدن محصول خود به دلیل تأخیر در حملونقل یا گرمای شدید نیست؛ و این تغییر را مدیون انرژیهای تجدیدپذیر است.
مدل «پرداخت به میزان استفاده» که هزینه را بر اساس وزن محصول ذخیرهشده دریافت میکند، بخشی از روند روبهرشد استفاده از سردخانههای خورشیدی در آفریقاست؛ راهکاری که یکی از قدیمیترین مشکلات کشاورزی یعنی فساد مواد غذایی را کاهش میدهد.
در نورسان انرژی بخوانید:
خرید پمپ آب خورشیدی| تامین برق چاه آب کشاورزی با برق خورشیدی
کشاورزان دیگر وابسته به شبکههای برق گران و غیرقابل اعتماد نیستند
سردخانهها، انبارها و مراکز خنکسازی خورشیدی خارج از شبکه برق به کشاورزان و تاجران این امکان را میدهند که محصولات فسادپذیر را بدون اتکا به شبکههای برق پرهزینه و ناپایدار نگهداری کنند. این فناوری اکنون در کشورهایی مانند کنیا، نیجریه، اتیوپی، رواندا و آفریقای جنوبی به سرعت در حال گسترش است. در شرایطی که تغییرات اقلیمی، افزایش دما و اختلال در زنجیرههای تأمین، سیستمهای نگهداری مواد غذایی را تحت فشار قرار دادهاند، فناوریهای سرمایشی اهمیت روزافزونی پیدا کردهاند.
ماندگاری محصولات کشاورزی با انرژی خورشیدی از چند روز به چند هفته افزایش یافته است
در کشورهایی مانند هند، چین، ژاپن، هلند و ایالات متحده، شبکههای پیشرفته زنجیره سرد باعث میشوند محصولات تازه تا هفتهها قابلیت فروش داشته باشند. اما در بسیاری از مناطق آفریقا، کشاورزان به امکانات سرمایشی دسترسی ندارند و مجبورند محصولات خود را بلافاصله پس از برداشت بفروشند که این موضوع منجر به زیانهای سنگین میشود.
با افزایش دما، این مشکل شدیدتر نیز شده است؛ زیرا گرمای زیاد سرعت فساد سبزیجات، میوهها، محصولات لبنی و ماهی را افزایش میدهد. همچنین قطعیهای مکرر برق باعث شده استفاده از سیستمهای سرمایشی سنتی در بسیاری از مناطق روستایی بسیار گران یا حتی غیرممکن باشد. وقتی کشاورزان بتوانند محصولات خود را مدت بیشتری نگهداری کنند، به بازارهای بهتری دسترسی پیدا میکنند، ضایعات کاهش مییابد و درآمدشان افزایش پیدا میکند.

انرژی خورشیدی در حال بهبود زنجیره تأمین محصولات کشاورزی است
یکی از شرکت های مشهور تامین مواد غذایی در آفریقا اعلام کرده است که میزان فساد محصولات مشتریان خود را از حدود ۵۰ درصد به کمتر از ۲ درصد کاهش داده و در عین حال درآمد کشاورزان را تا ۵۰ درصد به ازای هر کیلوگرم محصول افزایش داده است.
در نیجریه، سردخانههای خورشیدی را در بازارهای بزرگ کشاورزی نصب کردهاند تا کشاورزان و فروشندگان بتوانند بهصورت روزانه فضای ذخیرهسازی اجاره کنند و نیازی به سرمایهگذاری سنگین نداشته باشند.
در رواندا، از سیستمهای سرمایشی خورشیدی برای حمایت از تعاونیهای لبنی و بهبود جمعآوری شیر استفاده میشود. در اتیوپی نیز سرمایهگذاری در زنجیره سرد برای حمایت از صادرات محصولات باغی، که یکی از سریعترین بخشهای در حال رشد اقتصاد این کشور است، افزایش یافته است. تحلیلگران معتقدند این نوآوریها برای کشورهایی که به دنبال افزایش امنیت غذایی و کاهش انتشار گازهای گلخانهای هستند، اهمیت فزایندهای دارند.
سیستمهای سنتی سردخانه اغلب به ژنراتورهای دیزلی وابستهاند، بهویژه در مناطقی که برق پایدار وجود ندارد. جایگزینهای خورشیدی میتوانند مصرف سوخت، هزینههای عملیاتی و انتشار آلایندهها را کاهش دهند.
مهمترین مزیت، اقتصادی است نه زیستمحیطی
کارشناسان معتقدند مهمترین دستاورد این فناوریها شاید اقتصادی باشد. طی دهههای گذشته، تمرکز برنامههای توسعه در آفریقا عمدتاً بر گسترش دسترسی به برق بوده است. هرچند میلیونها خانوار به برق دسترسی پیدا کردهاند، اما توجه کمتری به این موضوع شده که چگونه میتوان از برق برای ایجاد درآمد استفاده کرد.
انرژی خورشیدی سیستم سرمایش محصولات کشاورزی را متحول کرده است
در سراسر آفریقا، سامانههای آبیاری خورشیدی امکان کشاورزی در تمام طول سال را فراهم کردهاند. آسیابها و تجهیزات فرآوری خورشیدی نیز به جوامع روستایی کمک میکنند تا محصولات کشاورزی را در نزدیکی محل تولید فرآوری کرده و ارزش افزوده بیشتری ایجاد کنند. با این حال، تأمین مالی همچنان یک چالش بزرگ است.
منبع: یورونیوز

