یکی از مسیرهای اصلاح اقتصاد حاملهای انرژی، ایجاد سازوکارهای شفاف برای معاملات است. انرژی یکی از بازارهای سودآور در کشور به شمار میرود و به همین دلیل بورس انرژی ایران در سال ۱۳۹۱ تأسیس شد تا بستری شفاف برای معامله برق و فرآوردههای هیدروکربوری، چه به شکل اوراق بهادار و چه تحویل فیزیکی، فراهم کند. در حال حاضر معاملات برق در بورس انرژی به روشهای نقدی، کشف پریمیوم، نسیه و سلف انجام میشوند.
معاملات برق در بورس انرژی همچنان در حال توسعه است
یکی از نخستین ماموریتهای بورس انرژی، انجام معاملات برق بود. در ابتدا، این معاملات تنها تحت تابلو برق عادی انجام میشد، اما به مرور بازار برق در بورس توسعه یافت. عرضهکنندگان برق در این تابلو، نیروگاههای حرارتی و خریداران شامل اشخاص حقیقی، شرکتهای خردهفروشی و شرکتهای مالک شبکه هستند.
تابلو برق سبز؛ دستاورد بورس برای تامین برق صنایع
با افزایش نیاز کشور به انرژیهای تجدیدپذیر، ایجاد بازار شفاف و مبتنی بر قیمت رقابتی ضرورت یافت. تابلو برق سبز بورس انرژی مسیر جدیدی برای تأمین برق صنایع، شرکتهای خردهفروشی و مزارع رمزارز فراهم کرده است. هرچند قیمت این برق نسبت به برق شبکه بالاتر است، اما مزیت آن در تأمین برق بدون قطعی، فضای امنی برای صنایع ایجاد میکند.
این تابلو از ۱ خرداد ۱۴۰۲ فعالیت خود را آغاز کرد. علی نقوی، مدیرعامل وقت بورس انرژی، در مصاحبهای با دنیای اقتصاد گفته بود: «راهاندازی تالار برق سبز، فرصت بزرگی برای اقتصادی شدن نیروگاههای تجدیدپذیر و جذب سرمایهگذاران به این حوزه ایجاد میکند، چرا که نرخ این برق از طریق سازوکار بازار تعیین میشود.»
از ابتدای سال ۱۴۰۴ تاکنون، ارزش معاملات برق سبز بیش از ۳۹ هزار میلیارد ریال و حجم آن بیش از ۵۸۹ مگاوات ساعت بوده است.
حرکت به سوی انتقال ۶۰ درصد معاملات برق به بورس
حمیدرضا باقری، معاون بازار برق شرکت مدیریت شبکه برق، اعلام کرد: «بر اساس قانون برنامه پنجساله هفتم توسعه، تا پایان برنامه موظف به انتقال حداقل ۶۰ درصد از معاملات برق به بورس هستیم و طبق برنامه سال جاری باید حداقل ۳۰ درصد معاملات در بورس انجام شود. خوشبختانه تاکنون ۴۲ درصد معاملات به بورس منتقل شده است که جلوتر از برنامه است.»
وی افزود که اکنون در بورس انرژی سه تابلو برق عادی، برق آزاد و برق سبز فعالیت دارند و نقطه مشترک تابلوهای سبز و آزاد این است که برق خریداریشده از این تابلوها مشمول مدیریت مصرف نبوده و معاف از خاموشی است.
منبع: برق نیوز